Wrzesień 2, 2019

Lek. Michał Dąbrowski

Świńska grypa – objawy, przyczyny, czy jest niebezpieczna?

Świńską grypę wywołuje wirus A/H1N1. To patogen o tyle groźny, że większa część populacji nie ma na niego odporności. Co więcej, jest to zakażenie, które może prowadzić do zapalenia płuc. Dużym zagrożeniem jest więc ewentualna niewydolność oddechowa - zwłaszcza, że w przypadku świńskiej grypy stan krytyczny może rozwijać się bardzo szybko.

Świńska grypa – warto wiedzieć

Przyglądając się bliżej budowie owego drobnoustroju, należy nazwać go mieszanką genetyczną – składa się z genów wirusa grypy ludzkiej, ptasiej, ale też właśnie świń euroazjatyckich oraz amerykańskich świń linii euroazjatyckiej. 

Co istotne, w przypadku zakażenia wirusem A/H1N1 eksperci wskazują na większe niż zwykle zagrożenie dla pacjentów, którzy znajdują się w grupach podwyższonego ryzyka powikłań. Są to m.in. dzieci (zwłaszcza poniżej 2. roku życia), osoby starsze (powyżej 65 lat), kobiety ciężarne, osoby zmagające się z przewlekłymi chorobami (np. cukrzycą, astmą, POCHP etc.), pacjenci po przeszczepach, osoby z niedoborami odporności i inni. Szczepienie przeciwko grypie jest szczególnie wskazane właśnie w odniesieniu do nich, ponieważ znacznie zwiększa odporność w tym zakresie (zgodnie z rekomendacjami Światowej Organizacji Zdrowia, WHO, szczepionki przeciwko grypie zawierają w sobie także hemaglutyniny opisywanego tu podtypu grypy A/H1N1). 

Należy przy tym podkreślić, że podstawowe rekomendacje światowych organizacji zajmujących się obszarem zdrowia, w tym WHO oraz Komitetu Doradczego ds. Szczepień Ochronnych (ACIP), zalecają szczepienie przeciwko grypie absolutnie wszystkim osobom, które ukończyły 6. miesiąc życia.

Objawy świńskiej grypy

Symptomy zakażenia wirusem grypy uwidaczniają się w przeciągu 2-3 dni od kontaktu z patogenem (ten okres może jednak wydłużyć się nawet do 10 dni). Chory pacjent sam jest zaś źródłem zakażenia wirusem przez około tydzień – 1 dzień przed wystąpieniem u niego objawów, a także 4-6 dni po ich pojawieniu się. Co istotne, symptomy choroby występują nagle i od razu z dużą intensywnością. Trwają przez około tydzień, chociaż niektóre – mogą utrzymywać się dłużej. Głównie należą do nich:

  • gorączka;
  • ogólne osłabienie, rozbicie;
  • bóle mięśni, kości, stawów;
  • suchy kaszel – mogą wiązać się z nim także duszności i kłucie w klatce piersiowej;
  • wystąpić mogą również: bóle głowy, nieżyt gardła, zaburzenia w pracy układu trawiennego (zwłaszcza nudności i wymioty);
  • w przypadku ostrego zakażenia A/H1N1 do zespołu klinicznych symptomów zalicza się także wspomniane już zapalenie płuc (uściślając, jest to śródmiąższowe zapalenie płuc, które często stanowi wynik nadkażenia bakteryjnego).

Idąc tropem wymienionych tu objawów, łatwo zauważyć, że są podobne do zakażenia każdym innym rodzajem wirusa grypy. Główną różnicę stanowi zwiększone ryzyko wystąpienia ciężkiego zespołu niewydolności oddechowej. 

Zobacz także: Fenylefryna – przy jakich schorzeniach i objawach jest stosowana?

Diagnostyka i leczenie świńskiej grypy

W trakcie diagnozy w kierunku świńskiej grypy w dużej mierze bazuje się na szczegółowym wywiadzie i ocenie widocznych objawów, które zwłaszcza w okresie definiowanym jako pandemia (w 2009 roku WHO ogłosiło pandemię właśnie świńskiej grypy) są przez ekspertów dość łatwe do rozpoznania. Pomocne mogą być w tym procesie również badania wirusologiczne. W celu ich wykonania pobiera się od pacjenta wymaz z nosa i gardła (w ciągu pierwszych dni choroby). Możliwe jest też wykonanie tzw. testów paskowych. Są one jednak tylko badaniami przesiewowymi, a ich czułość jest wątpliwa – nawet jeśli wynik wyjdzie negatywny, nie można definitywnie określić, że dany pacjent nie jest zakażony wirusem A/H1N1. 

Jeśli rzeczywiście zostanie potwierdzone rozpoznanie świńskiej grypy, może być wskazana hospitalizacja pacjenta (zwłaszcza w przypadku wystąpienia u niego problemów z oddychaniem). Należy jednak pamiętać, że nie wszystkie przypadki zakażenia wirusem A/H1N1 wymagają pobytu w szpitalu. Nie każdy pacjent musi mieć aplikowane leki przeciwwirusowe. Jeżeli świńska grypa przebiega łagodnie, wystarczająca jest terapia standardowo stosowana w przebiegu infekcji wirusowych, tj. leczenie objawowe. Opiera się m.in. na farmaceutykach działających przeciwzapalnie, przeciwbólowo oraz przeciwgorączkowo. Podstawą jest wtedy także odpoczynek i pozostanie przez kilka dni w łóżku. Przede wszystkim należy więc zachować spokój – diagnoza zakażenia wirusem A/H1N1 wcale nie musi stanowić większego zagrożenia niż zachorowanie na każdy inny rodzaj grypy.

Przeczytaj także: Na jakie objawy pomaga paracetamol? Sprawdź dawkowanie, działanie i skutki uboczne


  • Brydak, L.B., Można i należy walczyć z grypą, Family Medicine & Primary Care Review 2012, 14, 2: 235–241 [dostęp: 08.08.2019] http://bit.ly/MoznaINalezyGrypa
  • Cholewińska, G., i in., Objawy kliniczne, rozpoznanie i leczenie grypy wywołanej wirusem AH1N1 u osób hospitalizowanych w Szpitalu Zakaźnym w Warszawie w 2009 r., Przegląd Epidemiologiczny 2010, 64(1): 15-19 [dostęp: 08.08.2019] http://bit.ly/PrzegladEpidemiolAH1N1

Linia produktów Tantum Verde