Październik 24, 2018

Lek. Katarzyna Wiak

Czym się różni kaszel mokry od suchego?

Kobieta w jesiennym płaszczu kaszle

Kaszel jest jednym z najczęściej występujących objawów chorobowych, zarówno u dzieci, jak i dorosłych. Oprócz podziału kaszlu na ostry, podostry i przewlekły ze względu na czas utrzymywania się objawu, dzieli się go także ze względu na charakter – na suchy i mokry. Jakie są przyczyny występowania każdego z nich? Czy kaszel suchy i kaszel mokry leczy się tak samo?

Przyczyny kaszlu mokrego i suchego

Występowanie kaszlu, niezależnie od charakteru, jest najczęściej efektem schorzeń układu oddechowego. Najpowszechniejszą przyczyną są infekcje układu oddechowego, np. krtani, oskrzeli czy płuc. Kaszel suchy może być także objawem astmy czy chorób śródmiąższowych płuc. Co ciekawe, bywa także symptomem niewydolności serca. U wielu chorych uporczywy suchy kaszel jest działaniem niepożądanym farmakoterapii z zastosowaniem leków z grupy ACEI, czyli inhibitorów konwertazy angiotensyny. Ta grupa leków jest bardzo często wykorzystywana w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca czy przewlekłej choroby nerek.

Przyczynami kaszlu mokrego, oprócz infekcji, mogą z kolei okazać się: przewlekła obturacyjna choroba płuc, występująca przede wszystkim u palaczy, astma czy rozstrzenie oskrzeli. Dodatkowo charakter odkrztuszanej wydzieliny może ułatwiać postawienie diagnozy. U chorych z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc kaszel ma szczególnie nasilenie w godzinach rannych, a wydzielina jest gęsta, śluzowa i lepka. Zmiana jej charakteru na ropną, gęstą, żółtawą często o nieprzyjemnym zapachu, wskazuje z wysokim prawdopodobieństwem na nadkażenie bakteryjne i konieczność włączenia antybiotykoterapii. Szczególnie niebezpieczne jest pojawienie się w plwocinie krwi i jest to wskazanie do natychmiastowej wizyty u lekarza. Krwioplucie może być pierwszym objawem nie tylko nowotworów płuc, ale także zagrażającej życiu zatorowości płucnej.

Przeczytaj także: Astma oskrzelowa- jakie są objawy?

Różnice w leczeniu kaszlu suchego i mokrego

Każdy kaszel, który utrzymuje się powyżej 2-3 tygodni, jest wskazaniem do wizyty u lekarza i rozszerzenia diagnostyki. Najczęściej nie jest to jednak powód do niepokoju, bo możemy mieć do czynienia z kaszlem alergicznym lub tzw. kaszlem poinfekcyjnym, związanym z podrażnieniem oskrzeli, który może utrzymywać się nawet 3 miesiące po zachorowaniu na nawet błahą chorobę przeziębieniową.

Kaszel suchy, bez odksztuszania wydzieliny, można spróbować leczyć z zastosowaniem leków przeciwkaszlowych, zawierających np. kodeinę, dekstrometorfan czy butamirat. Absolutnie nie należy natomiast stosować tego typu leków w przypadku kaszlu mokrego. Prowadziłoby to do hamowania odruchu kaszlu, a co za tym idzie zalegania wydzieliny w drogach oddechowych, co sprzyja jej nadkażeniu bakteryjnemu i prowadzi do rozwoju czasem poważnych stanów zapalnych.

W kaszlu mokrym należy dążyć do usuwania wydzieliny z dróg oddechowych. Można to osiągnąć poprzez nawilżanie dróg oddechowych, np. inhalacjami roztworu chlorku sodu, i zabiegami ułatwiającymi usuwanie wydzieliny, takimi jak oklepywanie. Dodatkowo doskonale sprawdzają się leki mukolityczne rozrzedzające wydzielinę, którą łatwiej wówczas odkrztusić. Zawierają one np. acetylocysteinę, bromheksynę czy ambroksol. Tego typu preparaty należy jednak stosować najpóźniej na kilka godzin przed snem, by zapobiec wzmożonemu odkrztuszaniu w godzinach nocnych.

Zobacz również: Zapalenie płuc – przyczyny, objawy, leczenie

Bibliografia:

  1. Pod red. Kawalec W., Pediatria, tom 2, wyd. PZWL, Warszawa 2013
  2. Pod red. Dobrzańska A., Pediatria. Podręcznik do Lekarskiego Egzaminu Końcowego i Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego, wyd. Elsevier Urban&Partner, Wrocław 2014
  3. Pod red. Gajewski P., Interna Szczeklika 2017, wyd. Medycyna Praktyczna, Kraków 2017
  4. https://pulmonologia.mp.pl/objawy/70135,kaszel
  5. https://pediatria.mp.pl/objawy/75933,kaszel

Linia produktów Tantum Verde